Zaterdag 2 juli 2022 - WORKSHOP
Dood hout als mini-biotoop voor insecten en paddestoelen

Scroll omlaag om aan te melden

Dood hout vervult een sleutelrol in het bosecosysteem en is een belangrijke drager van natuurwaarden.
Het is een opslagmedium voor water en nutriënten en veel bosorganismen zijn er op een of andere manier van afhankelijk.
Dood hout kan in allerlei vormen aanwezig zijn, als dode boom (liggend of staand), afgevallen takken en schors, in levende bomen in de vorm van dode takken en afstervend hout en reeds weggerot hout in holle bomen en boomholten. De afbraak van hout vindt primair plaats door paddenstoelen (schimmels). Insecten spelen ook een rol, maar zij maken vooral gaten en gangen, waardoor schimmels toegang krijgen tot het kernhout.

Deze workshop is bedoeld voor vrijwilligers, werkzaam in het landschapsbeheer, terreinmedewerkers en andere betrokkenen bij het natuurbeheer.

Deelname is gratis

Programma

9.00 uur    Inloop
9.30 uur     Korte introductie Nardinclant
9.45 uur     Leen Moraal, insecten en dood
                    hout
11.00 uur   Koffiepauze
11.15 uur     Peter-Jan Keizer, paddenstoelen en
                    dood hout
12.30 uur   Lunch
13.30 uur   Keverexcursie Spanderswoud
16:00 uur   Einde

Aanmeldformulier

Voor het ochtendprogramma is plaats voor 50 deelnemers.
Om praktische redenen is voor de veldexcursie plaats voor maximaal 20 deelnemers.

Meer informatie

De dode boom als habitat (leefgebied)

Minder vitale bomen worden doorgaans als eerste bezet door bastkevers. Een bekend voorbeeld zijn de stervende Fijnsparbossen. Aangetrokken door de geur legt de het wijfje van de Letterzetter in de schors haar eitjes. De larven van de kevers eten vrijwel uitsluitend van de suikerrijke bast (het floeem), waarbij de karakteristieke vraatpatronen ontstaan. Zodra de schors losser komt te zitten, ontstaat er een geschikt milieu voor allerlei soorten insecten, zoals mijten, springstaarten, keverlarven en volwassen kevers. Hiernaar verschijnen onder meer de houtwespen, die met een legboor hun eitjes direct in het hout leggen. Andere boktorsoorten en houtkevers zijn weer karakteristiek voor latere stadia in de afbraak. In de molmfase verschijnen weer andere soorten kevers.

Dood hout is een voedselbron voor een groot aantal soorten houtverterende insecten en hun predatoren.

De variatie aan houtzwammen is enorm, van simpele hoedjes, die zijdelings op het hout zitten, zoals de éénjarige Elfenbankjes, tot de reusachtige zware Tonderzwammen, die vele decimeters in omvang kunnen worden en meerjarig zijn.  Ook bij zwammen is er sprake van successie, soorten die gespecialiseerd zijn in vers dood hout, andere in hout dat reeds lang ligt te rotten.

Lezingen en excursie door:
Leen Moraal, bosentomoloog, adviseur Alterra, gespecialiseerd in de insectenfauna van dood hout

Peter-Jan Keizer, mycoloog, heeft veel ecologisch onderzoek gedaan naar paddenstoelen op dood hout, als bioloog werkzaam bij Rijkswaterstaat.

Jan ten Hoopen is ecoloog en entomoloog, hij heeft een passie voor doodhoutkevers, waar hij onderzoek naar doet, gespecialiseerd in bosbeheer en eigenaar van groenbureau OneNature.

Locatie

Werkdagverslagen

2021

2020

2019

Archief

Overzicht van de data, de locatie en het soort werk voor het komend seizoen. Bekijk >

Foto- en tekstverslagen van de afgelopen werkdagen.
Bekijk verslag>